LearnTree Faculty of Engineering at Kamphaeng Saen, KPS Faculty of Engineering at KPS

การให้น้ำแบบผิวดินและร่องคู

Surface and furrow irrigation

การกำหนดเวลาให้น้ำเรียนก่อน
การให้น้ำแบบผิวดินและร่องคูคุณอยู่ที่นี่
ทำไมต้องเรียน

ร่องคูเป็นวิธีให้น้ำที่ใช้กันมากที่สุดวิธีหนึ่ง แต่ถ้าปล่อยน้ำช้าเกินไป หัวร่องได้น้ำมากเกินแต่ท้ายร่องขาด ถ้าเร็วเกินไปร่องจะถูกกัดเซาะ การคำนวณเวลาและอัตราการให้น้ำจึงเป็นตัวตัดสินว่าน้ำถึงพืชทุกต้นเท่ากันหรือไม่

แนวคิดสำคัญสรุปไว้ทบทวน
  1. น้ำควรไหลไปถึงท้ายร่องคูภายใน 1/4 ของเวลาที่ต้องการให้น้ำซึมลงไปในดิน พืชตลอดร่องจึงได้รับน้ำสม่ำเสมอ เช่น ถ้าต้องการให้น้ำ 80 มม. ต้องใช้เวลา 4 ชั่วโมง น้ำควรไหลถึงปลายร่องในเวลาประมาณ 1 ชั่วโมง สำหรับดินเหนียวที่น้ำซึมช้าอาจผ่อนเป็น 1/2

    จาก การชลประทานระดับแปลงนา (VV) หน้า 66
  2. อัตราการให้น้ำสูงสุดที่ไม่ทำให้ร่องคูถูกกัดเซาะ Q = C ÷ S โดย Q มีหน่วยลิตร/วินาที C = 0.6 และ S คือความลาดเทของร่องเป็นเปอร์เซ็นต์ ปกติอัตราการให้น้ำแก่ร่องคูแต่ละร่องอยู่ระหว่าง 0.2 ถึง 3 ลิตร/วินาที

    จาก การชลประทานระดับแปลงนา (VV) หน้า 66
  3. เวลาปล่อยน้ำเข้าร่อง = เวลาที่น้ำต้องขังให้ซึมได้ลึกพอ + เวลาที่น้ำไหลจากหัวคูถึงท้ายคู เวลาส่วนแรกหาจากความลึกที่ต้องการ ÷ อัตราการซึมของดิน (เช่น 70 มม. ÷ 100 มม./ชม. = 0.7 ชั่วโมง) แล้วอัตราการไหลเข้าร่อง = ปริมาตรน้ำต่อร่อง (ยาว × ระยะห่างร่อง × ความลึก) ÷ เวลาปล่อยน้ำ

เรียบเรียงด้วย AI จากแหล่งของหัวข้อนี้

การ์ดวิธีคำนวณคำนวณสด
t_o = d ÷ I · T = t_o + t_a · Q = L·W·d ÷ T
การชลประทานระดับแปลงนา (VV) หน้า 64–66: กฎ 1/4 และ Q = 0.6 ÷ S; วิธีตามที่อาจารย์ผู้ตรวจแก้ไว้ 1 ต.ค. 2569 (ต้องเผื่อเวลาน้ำเดินทางถึงท้ายคู)
100 ม.
0.75 ม.
70 มม.
25 มม./ชม.
0.3 %
เวลาให้น้ำซึม t_o
2.80
ชั่วโมง
เวลาปล่อยน้ำ T
3.50
ชั่วโมง
ปริมาตรต่อร่อง
5.25
ลบ.ม.
อัตราการไหลเข้าร่อง
0.42
ลิตร/วินาที
ดูวิธีคิดทีละขั้น
1
เวลาที่น้ำต้องขังให้ซึมได้ลึกพอ (opportunity time)
t_o = d ÷ I<br>= 70 ÷ 25.0<br>= <span class="step-result">2.80 ชั่วโมง</span>
2
เวลาที่น้ำไหลจากหัวคูถึงท้ายคู (advance time) — ไม่ทราบ ใช้หลักออกแบบ ≈ ¼ ของ t_o
t_a ≈ t_o ÷ 4<br>= 2.80 ÷ 4<br>= <span class="step-result">0.70 ชั่วโมง</span>
3
เวลาปล่อยน้ำเข้าร่อง
T = t_o + t_a<br>= 2.80 + 0.70<br>= <span class="step-result">3.50 ชั่วโมง</span>
4
ปริมาตรน้ำต่อร่อง
V = L × W × d<br>= 100 × 0.75 × 0.070<br>= <span class="step-result">5.25 ลบ.ม.</span>
5
อัตราการไหลเข้าร่อง
Q = V ÷ T<br>= 5.25 ÷ 3.50<br>= <span class="step-result">1.50 ลบ.ม./ชม. = 0.42 ลิตร/วินาที</span>
6
ตรวจไม่ให้ร่องถูกกัดเซาะ (ความลาดเทร่อง S เป็น %)
Q_max = 0.6 ÷ S<br>= 0.6 ÷ 0.3<br>= <span class="step-result">2.00 ลิตร/วินาที → อยู่ในช่วง 0.2–3 ลิตร/วินาที และไม่เกิน Q สูงสุด 2.00 ลิตร/วินาที</span>
ตัวเลขทุกตัวคำนวณด้วยสูตรในระบบ ไม่ได้มาจากการเดาของ AI
ติวเตอร์อธิบายวิธีคิด ส่วนการคำนวณเป็นหน้าที่ของโค้ดที่ตรวจสอบได้
อ่านจากตำราและเอกสาร

หน้าที่ระบบค้นพบว่าสอนเรื่องนี้ เรียงจากตรงที่สุด กดที่ภาพเพื่อเปิดอ่านและพลิกหน้า

การชลประทานระดับแปลงนา (AIT) หน้า 256
การชลประทานระดับแปลงนา (AIT) หน้า 256 · เปิดทั้งเล่ม
การให้น้ำแบบผิวดิน (ตอนที่ 1) หน้า 8
การให้น้ำแบบผิวดิน (ตอนที่ 1) หน้า 8 · เปิดทั้งเล่ม
หลักการชลประทาน หน้า 110
หลักการชลประทาน หน้า 110 · เปิดทั้งเล่ม
ตำราวิศวกรรมชลประทาน (VV) หน้า 230
ตำราวิศวกรรมชลประทาน (VV) หน้า 230 · เปิดทั้งเล่ม
การให้น้ำแบบผิวดิน (ตอนที่ 1) หน้า 50
การให้น้ำแบบผิวดิน (ตอนที่ 1) หน้า 50 · เปิดทั้งเล่ม
ตำราวิศวกรรมชลประทาน (VV) หน้า 231
ตำราวิศวกรรมชลประทาน (VV) หน้า 231 · เปิดทั้งเล่ม
ฝึกโจทย์ ลองทำโจทย์: พิมพ์คำตอบแล้วรู้ผลทันที ติดตรงไหนขอคำใบ้ได้ เริ่มเลย →